نقش محوري فعاليت هاي فكري و فرهنگي در نگاه امام حسين (ع )

جهاد فكري » همچون « جهاد عملي » داراي اهميت خاص و نقش محوري و بنيادين مي باشد و همان گونه كه مبارزه فيزيكي در جبهه حق و باطل و براي صيانت از دين و ملت و كشور و حفاظت از استقلال و تماميت ارضي و تداوم حيات عزتمند و بالنده لازم و واجب است مبارزه فكري در صحنه هاي زندگي اجتماعي و فرهنگي و سياسي به منظور مرزباني از دين و نگاهباني از هويت اسلامي و استمرار حضور و نقش آفريني فرهنگ و معارف اسلامي ضروري و حياتي مي باشد.


بديهي است نمي توان اين دو نوع جهاد و تلاش را از هم منفك و جدا نمود و براي هر كدام از آنها درجه و رتبه اي متفاوت و متغاير باديگري قائل شد كه اين دو مكمل هم و داراي رابطه متقابل و همگون مي باشند و در هم تاثير مي نهند و از موجوديت يكديگر حفاظت مي كنند. يعني تحقق جهاد فكري زمينه ساز تحقق جهاد عملي مي باشد و در نقطه مقابل محقق گشتن جهاد عملي موجب مهيا و مساعد شدن بسترهاي ظهور و بروز جهاد فكري مي گردد. به ديگر سخن اگر فرهنگ و انديشه و معارف و تعاليم اسلام با مجاهدت هاي متفكران و عالمان آگاه و نهادهاي متولي نشر و تبليغ گسترش و ترويج نگردد اصل و ارزش والاي جهاد با كفر و شرك و نفاق جايگاه و نقش و اهميت خود را نمايان نمي سازد و موجب پرورش نيروهاي مبارز و حماسه ساز براي دفاع از دين و ملت و سرزمين نمي گردد. همچنين چنانچه جهاد با دشمنان در جبهه هاي جنگ به ظهور و عينيت نرسد و تهاجم و تعدي جبهه باطل نفي نگردد و امنيت مرزها و جامعه و كشور در سطح كلان تامين نشود زمينه ها و شرايط براي تبليغ و ترويج فرهنگ و تعاليم اسلامي با جهاد فكري انديشمندان و عالمان متعهد و نهادهاي فرهنگي و موسسات پژوهشي مساعد نمي گردد.در متن آموزه هاي مقدس ديني با تعابير و روش ها و تمثيل هاي گوناگون سعي شده تا جايگاه و نقش محوري جهاد فكري و فرهنگي نمايانده شود تا جامعه اسلامي به ارزش و منزلت آن واقف گردد و براي تحقق آن تلاش نمايد.

رهنمود ذيل از حضرت امام حسين (ع ) يكي از روش هاي مزبور براي مشخص كردن نقش محوري جهاد و تلاش فكري و فرهنگي مي باشد. امام (ع ) در قالب آموزه هاي زيبا و راهگشا چنين مي فرمايند :
« كدام يك از اين دو عمل براي تو خوشايند و دوست داشتني مي باشد نجات آن مسكين و ناتواني كه فردي قصد كشتن او را كرده است يا نجات آن مومن از شيعيان ما كه فردي ناصبي و دشنام دهنده و بي دين قصد انحراف فكر و دل او را دارد در شرايطي كه اگر تو راه بسته را بر او بگشايي تا با دليل و برهان الهي بتواند آن فرد بي دين و فرومايه را در هم بشكند و به شبهاتي كه ايجاد مي كند پاسخ دهد

آري اگر اين فرد مسلمان را از دست آن دشمن دشنام دهنده و بي دين نجات دهي ارزشمندتر مي باشد كه خداي بزرگ مي فرمايد : « كسي كه فردي را زنده و احيا نمايد گويا همه انسان ها را زنده كرده است » . پس آن كس كه فكرش را زنده مي سازي و از كفر به سوي ايمان سوق مي دهي گويا همه انسان ها را زنده كرده اي پيش از آن كه با شمشيرهاي آهنين كشته شوند . » (1 )

حضرت امام حسين (ع ) در اين رهنمود زيبا جايگاه و اهميت خاص جهاد فكري و فرهنگي را مي نماياند و با تمثيلي برگرفته از قرآن كريم مشخص مي كند كه نجات و رهايي انسان ها از خطر گمراهي و ضلالت و انحراف هاي اعتقادي و فكري بسيار ضروري و داراي ارزش و منزلت بزرگ مي باشد و نبايد نسبت به آن قصور ورزيد و خود را در انجام اين تعهد شرعي و مسئوليت انساني به غفلت و تسامح گرفتار ساخت .

امام حسين (ع ) به اين آيه شريفه استناد مي جويد كه مي فرمايد : « هر كس نفسي را حيات بخشد گويا همه مردم را حيات بخشيده است » (2 )حضرت امام حسين (ع ) از آيه مزبور اينگونه پيام مي گيرد و به نتيجه مي رسد كه حيات فكري انسان بسيار حائز اهميت است و قابل مقايسه با حيات جسمي نمي باشد. اگر چه صيانت از حيات جسمي در جاي خود واجب و لازم مي باشد لكن با اصل صيانت از حيات فكري و اعتقادي و روحي قابل قياس نمي باشد زيرا انساني كه فكر وجان و روحش از انحراف و انحطاط رهايي يافت و از كفر و شرك و نفاق فاصله گرفت و به ايمان و توحيد و خلوص رسيد نه تنها خود از مرگ عقل و فكر رهايي يافته است كه با حضور بالنده و سازنده خود در عرصه هاي مختلف زندگي اجتماعي و سياسي و فرهنگي در هدايت و ارشاد ديگران مي كوشد و نور ايمان و شور عشق و شعور فكر وعقل خويش را در فضاي گسترده جامعه انساني به تجلي درمي آورد و به نقش آفريني و تحول زايي مي گذارد.

آيا جز اين است كه انسان گمراه و كافر و فاسق هم خود آلوده به انواع و اقسام گناه و بزه و فساد مي باشد و در شكل گيري فتنه و تعدي و تهاجم به جان و مال و ناموس مردم و مختل كردن امنيت اجتماعي تلاش و فعاليت مي نمايد وهم ديگران را گمراه مي نمايد و به حركت در بيراهه هاي معاصي و مفاسد به حركت در مي آورد .

و در نقطه مقابل مگر نه اين است كه انسان راه يافته و پاك و صالح عامل نضج و شكل گيري ايمان و عفاف و صلاح و نيكوكاري در ديگران مي شود و شكوفه هاي عشق ناب و الهي و رايحه هاي دل انگيز فضايل و ارزش هاي والا و مقدس را در فضاي زندگي انسان ها مي پراكنند و جان و روحشان را به طراوت و نشاط معنوي مي رساند و همچنان كه خود در بلنداي قله عشق و پرستش قرار گرفته و سر بر آسمان عزت و شرافت مي سايد ديگران را نيز به حركت از دامنه هاي كوه راسخ و استوار « هدايت » به سوي قله رفيع و عظيم و اطمينان بخش آن ترغيب مي كند .

با اين وصف مشخص است كه جهاد فكري انسان هاي فكور و آگاه و خودساخته و مهذب در عرصه هاي فعاليت هاي اجتماعي چقدر حائز ارزش و اهميت مي باشد و از چه نقش حياتي و محوري و تحول زايي برخوردار است . و نيز مشخص است كه انديشمندان اسلامي و مراكز حوزوي و پژوهشكده ها و مراكز فرهنگي و نهادهاي متولي نشر تعاليم و معارف اصيل اسلامي از چه مسئوليت عظيمي برخوردار مي باشند و چگونه بايد براي تحقق آثار ارزشمند جهاد فكري و فرهنگي در ابعاد گوناگون و در سطوح كلان و مرتبط با نيازهاي داخل و خارج از كشور به تلاش و فعاليتي جامع و گسترده و متداوم اهتمام ورزند. اين مسئوليت بزرگ و فعاليت هاي جامع و گسترده ناشي از آن اگر چه در همه اعصار و زمان ها و در هر مقطع از تاريخ حائز اهميت است لكن در عصر كنوني كه انقلاب شكوهمند اسلامي بر مبناي فرهنگ و انديشه اسلامي در ايران شكل گرفته و امواج آن در سرتاسر جهان گسترش يافته و جان و روح ملل مسلمان و آزادگان جهان را مشتاق ساخته است بيشتر و فزون تر و با ابعادي وسيع تر ضرورت مي يابد.
ـــــــــــــــــــــــــــــــ
1 ـ فرهنگ سخنان امام حسين (ع ) ترجمه و تنظيم به كوشش محمد دشتي انتشارات مشهور ص 477
2 ـ قرآن كريم سوره مائده (5 ) آيه 32

نوشتن دیدگاه

تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

کلیپ های در حال مشاهده

مؤسسه جهانی سبطین علیهما السلام

loading...
@sibtayn_fa

روزشمارتاریخ اسلام

1 شعبان

هلاكت معتز عباسی در روز دوم شعبان سال 255 هـ .ق معتز بالله یكی دیگر از خلفای بنی...


ادامه ...

3 شعبان

١ ـ ولادت با سعادت سالار شهیدان حضرت امام حسین (علیه السلام)٢ ـ ورود امام حسین (علیه...


ادامه ...

4 شعبان

ولادت حضرت ابوالفضل العباس علیه السلام روز چهارم شعبان سال 26 هـ .ق علمدار كربلا، ‌سقای نینوا، قمر...


ادامه ...

5 شعبان

ولادت با سعادت حضرت امام علی بن الحسین زین العابدین علیه السلام روز پنجم شعبان سال 38 هـ...


ادامه ...

11 شعبان

میلاد مسعود حضرت علی اكبر (علیه السلام) روز یازدهم شعبان سال 33 هـ .ق. میلاد مسعود حضرت علی...


ادامه ...

15 شعبان

١ ـ ولادت با سعادت منجی عالم بشریت حضرت بقیةالله الاعظم(عجل الله تعالی فرجه الشریف)٢ ـ وفات...


ادامه ...

18 شعبان

وفات حسین بن روح نوبختی سومین نایب خاص امام زمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف) در هیجدهم شعبان...


ادامه ...

19 شعبان

وقوع غزوه بنی المصطلق در نوزدهم شعبان سال ششم هـ .ق غزوه بنی المصطلق اتفاق افتاد.بنی مصطلق تیره‌ای...


ادامه ...

25 شعبان

١ ـ مرگ یزید بن عبدالملك بن مروان٢ ـ قتل ابو مسلم خراسانی به دستور منصور دوانقی 1ـ...


ادامه ...

27 شعبان

شهادت سعید بن جبیر كوفی در بیسـت و هفتم شعبان سال 95 هـ .ق سـعید بن جبـیر كوفی،...


ادامه ...
0123456789

* کلیپهای بیشتر

* کلیپهای بیشتر

* کلیپهای بیشتر

انتشارات مؤسسه جهانی سبطين عليهما السلام
  1. كتابخانه
  2. کلیپ های تصویری
  3. سخنرانی
  4. آرشيو مداحی

سلام ، برای ارسال سؤال خود و یا صحبت با کارشناس سایت بر روی نام کارشناس کلیک و یا برای ارسال ایمیل به نشانی زیر کلیک کنید[email protected]

تماس با ما
Close and go back to page