فرهنگ القاب حضرت فاطمه(سلام الله علیها)

نامگذاری نوزاد تنها رسمی دیرینه در میان بشر نیست، از سنت های خدایی است که با آفرینش نخستین آفریده، همراه بوده است. «آدم‏» و «حوا» اولین نامهای بشری است. بعد از آن نیز لازم ‏ترین و مهمترین چیزهایی که به آدمی آموخته شد اسم هایی چند بود. وعلم آدم الاسماء (پروردگار به آدم اسم هایی آموخت.)


پس از آن، بشر برای برقراری روابط خود هیچ راهی جز نامگذاری اشخاص و اشیا نداشت. چه اینکه گفتگوها و آموختن هایش جز از طریق شناخت نام ها میسر نمی‏شد.
در این میان، نامگذاری افراد آدمی از اهمیت ویژه ‏ای برخوردار بود و چنین معلوم می‏شود که بعضی اسم ها از سوی خدای متعال برای افراد نهاده شده است. از جمله نام فرزند حضرت زکریا7 است که پیش از تولد، از سوی خداوند، یحیی خوانده شد. فهب لی من لدنک ... سمیا (1) [زکریا گفت]: پروردگارا، برایم یاور و جانشینی قرار ده که از من و آل یعقوب ارث برد و او را مورد رضایت‏ خویش گردان. (خدای متعال به وی فرمود:) تو را به داشتن فرزندی به نام یحیی بشارت می‏دهیم که قبل از او کسی را به این نام ننهاده بودیم.
این در حالی است که برای بانو حضرت صدیقه طاهره(س) نامها و القابی است که برخی آسمانی ‏اند و از سوی آفریدگار تعیین شده و بعضی از سوی برگزیدگان الهی.
اما نام های آسمانی نه (9) اسم است که در حدیث ذیل آمده است.
امام جعفر صادق(ع) فرمود: برای فاطمه(س) نزد خدای عز و جل نه اسم است: «فاطمه، صدیقه، مبارکه، طاهره، زکیه، راضیه، مرضیه، محدثه، زهرا» (2)
آنچه این نامها را برای حضرت فضیلت قرار داده اینکه نامهای حضرتش حاکی از صفتی والاست که در وی وجود داشته است و چون نامهای دیگر افراد نیست که صاحب نام از معنی نام خود هیچ بهره‏ای نبرده باشد.
ما در ذیل، نامها، لقب ها و کنیه ‏های آن حضرت را به ترتیب حروف الفبا یاد می‏کنیم.
ام الائمه (3)
(مادر امامان):
به موجب روایات نقل شده از سوی اهل تسنن و شیعه، نسل پاک پیامبر به وسیله دخترش به وجود آمده و گسترش یافته است. رسول اکرم(ص) فرموده است: پروردگار عزیز و بلند مرتبه نسل هر پیامبر(ص) را در صلب خود آن پیامبر قرار داد، حال آنکه نسل مرا در صلب علی جای قرار داد. (4)
آن حضرت چندین بار به دختر عزیزش فرمود: ای فاطمه، تو را بشارت می‏دهم که از نسل تو یازده فرزند معصوم، امام مردم خواهد شد و آخرین آنها مهدی علیه السلام است.
ام ابیها (5)
یعنی: مادر (و دلسوز) پدرش
کنیه‏ای است که پدر بزرگوارش حضرت رسول اکرم(ص) وی را بدان خواند. چه اینکه پیامبر در خردسالی مادر را از دست داد و سراسر عمر عزیزش را بسختی گذراند و تا قبل از ازدواج با بانو خدیجه و حتی پس از آن، پیوسته مورد آزار مشرکان بود، یا در جنگها به این سو و آن سو می‏رفت و دشواری تحمل می‏کرد. در این همه پس از تولد دختر عزیزش فاطمه، با اینکه وی کودکی بیش نبود همواره چون پروانه به گرد شمع، از پدر جدا نمی‏شد و در رفع اندوه او آنچه می‏ توانست می‏کوشید و از پدر دلجویی می‏کرد. اگر آن بزرگوار در جنگی آسیب می‏دید فاطمه خردسالش بود که بر زخم و رنج پدر مرهم می ‏نهاد و بر آرامش و سلامت جانش اصرار داشت. چون رسول خدا(ص) دلسوزی وی را می‏دید اشک می ‏ریخت و می‏فرمود: او مادر پدرش است. (6)
«ام‏» به معنی مادر و اصل و ریشه است و در حقیقت آن بانو را باید مادر نبوت دانست.
ام ابیها بود آن خوش خصال چونکه بود بانوی کاخ جلال
(حیدر تهرانی)
این کنیه را شیعه و سنی نقل کرده (7) و در معنای آن وجوهی بیان نموده ‏اند. در میان معانی آن شاید بهترین وجه این باشد که: «ام‏» در لغت‏به معنی مقصود و هدف نیز آمده است و چون فاطمه ثمره درخت نبوت و حاصل عمر حضرت ختمی مرتبت‏ بود او را ام ابیها گفتند. او بود که مقصود حقیقی و هدف و ثمره واقعی زندگانی پیغمبر بود و فرزندی شناخته می‏شد که پیامبر می‏خواست. (8)
ام الحسن. ام الحسین (9)
(مادر حسن(ع). مادر حسین(ع))
امام مجتبی علیه السلام نخستین فرزند حضرت زهرا(س) است که در پانزدهم رمضان سال سوم هجرت (در حالی که مادرش دوازده ساله بود) در مدینه به دنیا آمد.
ای فاطمه، تو را بشارت می‏دهم که از نسل تو یازده فرزند معصوم، امام مردم خواهد شد و آخرین آنها مهدی علیه السلام است.
پس از شش ماه و اندی از این تاریخ، وجود مقدس امام حسین(ع) در سوم شعبان سال چهارم هجری به دنیا آمد.
ام المحسن (10)
(مادر محسن(ع))
آن حضرت را پنج فرزند بود: حسن(ع)، حسین(ع)، زینب‏3، ام کلثوم علیها السلام و محسن(ع). محسن آخرین فرزند آن بانو و اولین شهید اهل بیت: پس از پیامبر بود که در ماه آخر حمل، در رحم کشته و سقط شد.
بتول
(بتول یعنی جدا و ممتاز از دیگران، یا آن که حیض نبیند)
ابن اثیر در النهایه می‏نویسد: فاطمه را بتول نامیدند زیرا از زنان زمان خویش [و زمان های قبل و بعد خود] از نظر فضیلت و دین و حسب جدا و ممتاز بود. یا آنکه از دنیا منقطع گشته و به خدای تعالی روی آورده بود. (11)
از حضرت رسول(ص) پرسیده شد به چه کسی بتول گویند؟ فرمود: آن که سرخی (حیض و...) نبیند. بدرستی که حیض برای دختران پیامبران ناپسند است. (12)
حانیه (13)
(آن که به شوهر و فرزندانش بسیار مهربان است.)

الحرة (14)
(بانوی آزاد)
چون فاطمه ثمره درخت نبوت و حاصل عمر حضرت ختمی مرتبت ‏بود او را ام ابیها گفتند.
حصان (15)
(پارسا و عفیف)
حورا/حورای انسیه

(انسانی زمینی که از حوریان بهشتی است.) [حوریه‏ ای شبیه آدمی]در یکی از معراج های پیامبر اکرم(ص) به آسمان، آن حضرت از میوه‏ ها و از خرمای تازه و سیب بهشتی تناول کرد و خداوند متعال آن غذاهای بهشتی را در صلب پیامبر قرار داد و هنگامی که ایشان از معراج به زمین بازگشت‏با حضرت خدیجه(س)‏3 همبستر شد و بدین ترتیب حضرت فاطمه(س) در رحم حضرت خدیجه قرار گرفت. بدین سبب حضرت فاطمه(س) «حورای انسیه‏» نام گرفت. (16)
راضیه (17)
(کسی که به تقدیر و قوانین الهی خشنود بود.)
این صفت از والاترین درجات ایمان است و آن حضرت در تمام مراحل زندگی به آنچه که از سوی خدای عزیز - از ترس و آزار در راه دین و ظلم و اندوه و غم - برایش مقدر شده بود رضایت داشت و هیچ گاه از وضع خود گله نکرد تا آنکه این آیه شریف از آن صفت وی یاد کرد: یا ایتها النفس المطمئنه ارجعی الی ربک راضیة مرضیة: ای دارنده روان قدسی مطمئن، به سوی پروردگارت بازگرد در حالی که تو از او راضی و خدا نیز از تو خشنود است.
زکیه
از دیگر نام های حضرت است که به معنی پاک و پاکدامن یا وجود پربرکت است.
قرآن هر یک از این معانی را در سه آیه مختلف بیان فرموده است. در جایی از پاکدامنی و مقام عصمت ‏حضرت عیسی علیه السلام چنین یاد می‏کند: قال انما انا رسول ربک لاهب لک غلاما زکیا (18) . یعنی جبرئیل به مریم گفت من فرستاده پروردگار توام تا از جانب او پسری پاکیزه به تو بخشم.
در آیه دیگر آمده است: فانطلقا حتی اذا لقیا غلاما فقتله قال اقتلت نفسا زکیة بغیر نفس. (19) یعنی چون خضر آن پسر را کشت موسی گفت آیا جوانی پاکیزه و بی‏گناه را بی آنکه کسی را کشته باشد، کشتی؟
در جایی دیگر می ‏فرماید: قد افلح من زکها (20) . یعنی: رستگار شد هر که روان خود را پاک ساخت.
در حقیقت زکیه به بانویی گویند که از همه ناپاکی های اخلاقی دور باشد و هرگز در وجودش هیچ صفت‏بد یافت نشود.
زهرا
(درخشان، نورانی و درخشنده)
«زهر» به معنی روشنی و درخشندگی است. امام عسکری(ع) فرموده است: اینکه فاطمه(س) را زهرا نامیدند بدان لت‏بود که هر روز سه بار آن بانوی بزرگوار برای علی(ع) می‏درخشید.
امام صادق(ع) فرموده است: علت آنکه ایشان را زهرا نامیدند آن است که به او بارگاهی از یاقوت سرخ در بهشت رحمت‏ خواهد شد که اهل بهشت آن بارگاه را به بلندی و عظمتی که دارد مانند ستاره‏ای درخشان که در آسمان ست‏ خواهند دید و به یکدیگر می‏گویند این بارگاه درخشنده از آن فاطمه(س) است.
از امام صادق(ع) پرسیدند چرا فاطمه را زهرا(س) نامیدند؟ فرمود: زیرا فاطمه چنان بود که چون در محراب می‏ ایستاد نوری از او برای اهل آسمان درخشش می‏کرد همان طور که ستارگان برای اهل زمین درخشش دارند.
سماویه (21)
(گرانبها گوهری آسمانی)
سیدة/سیدة نساء العالمین
(بزرگ بانوی جهانیان) (22)
شیخ صدوق در کتاب امالی حدیثی را از حضرت رسول خدا(ص) چنین نقل کرده که فرمود: ابنتی فاطمه سیدة نساء العالمین. یعنی: دخترم فاطمه بزرگ بانوی زنان جهانیان است.
رسول خدا(ص) به دخترش فرمود: ای فاطمه، بدرستی که خداوند تو را بر همه زنان جهان و بر همه زنان اسلام که بهترین دین است ‏برگزید. (23)
چون رسول خدا(ص) از نزدیک بودن وفات خود از طریق وحی با اطلاع شد دخترش فاطمه را از این موضوع آگاه ساخت و آن بانو گریست. در این حال رسول خدا(ص) به وی فرمود: تو اولین کسی از خانواده‏ ام هستی که به من خواهی پیوست. آیا دوست نداری که ارجمندترین زنان بهشت ‏باشی! (24)
صدیقه/صدیقه کبری
«صدیقه‏» یعنی کسی که در راستگویی کامل است. یا آن که هرگز دروغ نگفته است. یا کسی که سخن خود را با عمل خویش تصدیق می‏کند. (25)
فاطمه چنان بود که چون در محراب می ‏ایستاد نوری از او برای اهل آسمان درخشش می‏کرد همان طور که ستارگان برای اهل زمین درخشش دارند.
مرتبه صدیقین در ردیف پیامبران و شهیدان است. این مطلب را آیات بسیاری روشن می‏کنند که از آن جمله ‏اند: و من یطع الله و الرسول فاولئک مع الذین انعم الله علیهم من النبیین و الصدیقین و الشهداء و الصالحین و حسن اولئک رفیقا. (26)
مریم(س) را از این نظر صدیقه می‏گفتند که آیات الهی را با گفتار و عملش تصدیق می‏کرد و آنچه که پروردگار درباره فرزندش به وی خبر داد کاملا پذیرفت. در تایید این سخن حدیثی از رسول خدا(ص) اینچنین رسیده است که به علی(ع) فرمود: «سه چیز به تو داده شده که به هیچ کس حتی به من داده نشده است:
1 - تو داماد کسی مانند رسول خدا هستی و من داماد کسی نیستم که پدر زنم مانند پدر زن تو باشد.
2 - همسری صدیقه مانند دختر من به تو داده شده که من چنین همسری ندارم.
3 - به تو فرزندانی مانند حسن و حسین عنایت‏شد. در حالی که من فرزندانی مانند آنان ندارم. ولی با این حال شما از من هستید و من از شما.»
مفضل بن عمر گوید از امام صادق(ع) سؤال کرد: چه کسی فاطمه را غسل داد؟ فرمود: امیرالمؤمنین. این مطلب بر من سنگین آمد. فرمود: مثل اینکه این مطلب بر تو گران آمد! عرض کردم آری، فدایت‏شوم. فرمود: قبول این مطلب بر تو دشوار نیاید زیرا که جده‏ام فاطمه زهرا صدیقه بود و کسی جز صدیق را نرسد که صدیقه را غسل دهد. آیا نمی‏دانستی که مریم را جز عیسی هیچ کسی غسل نداد!
اهل تسنن از عایشه روایتی را چنین نقل کرده‏ اند: ما رایت احدا اصدق من فاطمه(س) غیر ابیها: پس از رسول خدا(ص) هرگز کسی را راستگوتر از فاطمه(س) ندیدم. (27)
طاهره
(به معنی پاکیزه، بی‏عیب، پاک و معصوم)
در حقیقت آیه شریفی که در پاکیزه دانستن اهل بیت نازل شده است این نام را برای حضرت زهرا(س) ثابت می‏کند. خدای تعالی در سوره احزاب (آیه‏33) می‏فرماید: «انما یرید الله لیذهب عنکم الرجس اهل البیت و یطهرکم تطهیرا» یعنی خداوند چنین می‏خواهد که پلیدی هر آلایش را از شما خاندان نبوت ببرد و از هر عیب پاکتان گرداند.
در این مطلب مفسران و محدثان شیعه و سنی به گونه ‏ای انبوه روایاتی ذکر کرده ‏اند که به مفاد آنها معنی اهل‏بیت هر چه باشد صدیقه طاهره را شامل می‏شود. (28)
آنچه از کتب لغت و تصریح روایات و گفتار مفسران برمی ‏آید این است که نتیجه دور بودن «رجس‏» از اهل بیت همان دارا بودن مقام عصمت است. در حقیقت نام طاهره با توجه به آیه مورد نظر تایید عصمت آن بانوست و آنکه آن حضرت حتی پس از رحلت، طاهر خواهد بود و پیکر مطهرش نه در زمان حیات و نه پس از مرگ همچون دیگر مردم نجس نخواهد شد و لمس پیکر پاکش غسل ندارد، چنانکه در روایتی بدین موضوع تصریح شده است. روایت چنین است: مردی به نام حسن بن عمیر می‏گوید: به امام صادق(ع) گفتم: آیا امیرالمؤمنین پس از غسل دادن رسول خدا(ص) غسل کرد؟ فرمود: با وجود آنکه نبی اکرم(ص) مطهر بود، امیرالمؤمنین(ع) غسل انجام داد تا این امر سنت گردد. (منظور آنکه سنت غسل کردن پس از مس میت ترک نشود. (29)
والاترین حدیث در مقام طهارت حضرت زهرا(س) حدیث‏ شریف کساء است که شیعه و سنی با دهها سند صحت آن را تایید کرده‏اند. (30) بر پایه این حدیث، زمانی رسول اکرم(ص) به خانه دخترش فاطمه(س) آمد و خود را در چیزی شبیه عبا پیچید. زمانی بعد امیرالمؤمنین علی(ع) و پس از وی حضرت مجتبی علیه السلام و حسین(ع) نزد حضرتش رفتند و آنگاه فاطمه(س) به پیش ایشان رفت. در همین هنگام بود که آیه تطهیر (انما یرید الله لیذهب عنکم الرجس اهل البیت .. .) نازل شد.
ای فاطمه، بدرستی که خداوند تو را بر همه زنان جهان و بر همه زنان اسلام که بهترین دین است‏برگزید.
عذرا
(یعنی آن بانو پیوسته همچون دوشیزگان بود.)
از فرموده رسول خدا(ص) که آن بانو را حوریه‏ای به صورت انسان معرفی کرده است‏ بر می‏ آید که آن حضرت همچون حوریان بهشت پیوسته دوشیزه باقی خواهد ماند. چه آن که حضرتش از طعام بهشتی آفریده شد. از امام صادق(ع) در این باره پرسش شد که چگونه حوریه بهشتی هر زمان که همسرش نزد وی می‏رود او را دوشیزه می‏یابد؟ فرمود: چون او از ماده ‏ای پاک آفریده شده و هیچ گونه فسادی به جسم وی راه نمی‏ یابد و بدنش دچار آفتی نمی‏گردد ... (31)
فاطمه
یعنی آن که خود و شیعیانش از آتش بازداشته (و در امان نگاه داشته) شده‏اند
.
یا به معنی آن که شر و بدی در وجود او راهی ندارد.
و به معنی آن که از طفولیت ‏با علم رشد یافته است.
شیخ صدوق در علل الشرایع و علامه مجلسی در بحارالانوار از امام باقر(ع) روایت کرده ‏اند که فرمود: چون فاطمه(س) متولد شد خدای عز و جل به یکی از فرشتگان وحی فرمود که به زمین برود و این نام را بر زبان پیغمبر جاری سازد و بدین ترتیب رسول‏ خدا(ص) نام فاطمه(س) را برای نوزاد انتخاب فرمود. (32)
«فطم‏» یعنی طفل از شیر گرفته شد.
در حدیثی از امام باقر(ع) چنین رسیده است که خدای متعال پس از تولد فاطمه(س) به وی خطاب فرموده که «انی فطمتک بالعلم و فطمتک عن الطمث‏»: من تو را به وسیله علم از شیر گرفتم و از پلیدی ها و ناپاکی ها دور داشتم. گویی چنانکه طفل را پس از بازداشتن از شیر به غذایی دیگر عادت می‏دهند آن حضرت از زمان شیرخوارگی نخستین غذایش پس از شیر، علم بوده و به وسیله علم از شیر گرفته شده است. (33)
حضرت رضا علیه السلام از پدرش و ایشان از رسول خدا(ص) نقل کرده‏اند که فرمود: ای فاطمه، آیا می‏دانی چرا فاطمه نامیده شده ‏ای؟ علی(ع) پرسید چرا؟ فرمود: زیرا که وی و شیعیانش را از آتش بازداشته ‏اند (34) .
و در جای دیگر فرمود: زیرا آتش بر وی و شیعیانش ممنوع گردیده است. (35)
امیرالمؤمنین علی(ع) فرمود: شنیدم که رسول خدا(ص) می‏فرمود: فاطمه را فاطمه نامیده ‏اند زیرا خدای تبارک و تعالی او و فرزندانش را از آتش برکنار داشته است. البته آن فرزندانی که با ایمان از دنیا بروند و بر آنچه که بر من نازل گردیده اعتقاد داشته باشند. (36)
امام صادق(ع) فرمود: او را فاطمه گفتند چون شر و بدی در وجود او راهی ندارد و اگر برای همسری این بزرگوار، علی(ع) نبود تا قیامت کسی همشان پس از رسول خدا(ص) هرگز کسی را راستگوتر از فاطمه ‏ندیدم.
ایشان یافت نمی‏شد. این حدیث را بسیاری از علمای عامه هم نقل کرده‏اند; از جمله ابن شیرویه دیلمی و طبری در دلائل الامامه. (37)
گفتنی است که نام مقدس فاطمه نزد اهل بیت: بسیار دوست داشتنی بوده است و آنان این نام و صاحبش را پیوسته گرامی می‏داشته‏اند. «امام صادق(ع) از یکی از یارانش که خدا به وی دختری عنایت فرموده بود، پرسید او را چه نام نهاده ‏ای؟ گفت: فاطمه. حضرت فرمود: فاطمه! درود خدا بر فاطمه باد. پس بدان چون این نام را بر او نهاده‏ای مواظب باش سیلی بر صورتش نزنی و به او بد نگویی و گرامی‏اش بداری.»
مردی گوید: بر امام صادق(ع) وارد شدم در حالی که افسرده بودم. حضرت پرسید: چه غمی داری؟ گفتم: دختری برایم به دنیا آمده است. فرمود: او را چه نامیده ‏ای؟ گفتم: فاطمه. فرمود: آه، آه، آه! بدان اگر او را فاطمه نام نهادی لعن و دشنامش مده و او را مزن. (38)
مبارکه
از نامهای دیگر حضرت زهرا(س) و به معنی وجود پربرکت است.
راغب در مفردات گوید: جایی که خیر الهی به صورتی که در خور نگهداری و شمارش و اندازه ‏گیری نباشد و هر کسی به آن بنگرد فزونی محسوسی در آن ببیند گویند در آن برکت است و آن چیز مبارک است.
بر این اساس است که زهرا(س) را مبارکه نامیدند چون به وجود آن حضرت نسل رسول خدا(ص) باقی ماند و گسترش یافت، در حالی که ایشان پس از شهادت بیش از دو پسر و دو دختر نداشت. علاوه بر آنکه بعد از واقعه جانگداز کربلا تمام پسران امام حسین(ع) جز یک تن (حضرت سجاد(ع)) باقی نماندند و از فرزندان حضرت مجتبی علیه السلام هم بنا به قولی هفت تن شهید شدند و از زینب کبری نیز دو فرزند به شهادت رسیدند و ام‏ کلثوم هم بدون فرزند از دنیا رفت.
پس از واقعه کربلا نیز جنایت ها و کشتارها نسبت‏به فرزندان پاک رسول اکرم(ص) و فاطمه(س) ادامه یافت. در زمان حجاج و بنی‏ عباس کشتن علویان رسم شده بود. با همه این ها خدای متعال در نسل فاطمه(س) برکت قرار داد و آن بزرگوار را منشا خیر کثیر گردانید.
شماری از مفسران، کلمه کوثر در سوره انا اعطیناک الکوثر را همان وجود مقدس فاطمه زهرا(س) دانسته‏اند. سیوطی در کتاب الدر المنثور در تفسیر «کوثر»، و بخاری و ابن جریر و حاکم نیشابوری از سعید بن جبیر از ابن عباس نقل کرده ‏اند که کوثر همان خیر کثیری است که خدا به پیامبر(ص) عنایت فرمود. در همین روایت ابو بشیر گوید به سعید به جبیر گفتم: برخی از مردم می‏پندارند که کوثر نهری است در بهشت. او گفت: آن نهر هم که در بهشت است از همان خیر کثیر است که خدا به وی عطا کرده است.
شیخ طبرسی در مجمع البیان در تفسیر سوره کوثر می ‏نویسد: مراد از کوثر همان زیادی نسل از فاطمه(س) و اولاد رسول خداست که آنچنان فزونی یافتند که عددشان را نمی‏توان شماره کرد و این برکت تا قیامت ادامه خواهد یافت.
هم اکنون آمارها نشان می‏دهد در سراسر جهان از فرزندان فاطمه(س) بیش از چهل میلیون انسان وجود دارند. (39) هم اینجا پیشنهاد می‏شود رایانه‏ های ثبت احوال از طریق واژه‏ های سید، سادات، بی بی، شریفه و... آماری از فرزندان فاطمه(س) که هم اکنون در جمهوری اسلامی ایران زندگی می‏کنند، جهت اثبات این حقیقت قرآنی ارائه نمایند.
محدثه
یعنی آن که فرشتگان با او سخن گویند.
در اینکه آیا فرشتگان با غیر پیامبر هم سخن می‏گویند و از غیر پیامبر کس دیگری می‏تواند آنان را ببیند یا صدایشان را بشنود در اخبار و تفاسیر شیعه و سنی مطالبی نقل کرده‏اند. در آیاتی از قرآن بدین موضوع پرداخته شده است. خدای متعال در قرآن کریم درباره وجود مقدس حضرت مریم می‏فرماید: او با فرشته الهی دیدار کرد و سخن گفت. در سوره آل عمران آیه 42 آمده است که: فرشتگان با مریم سخن گفتند و به وی خبر دادند که خداوند او را پاک گردانیده و بر همه زنان برتری بخشیده است.
روایتی چنین نقل شده است: مردی به نام اسحاق بن جعفر گوید: از امام صادق(ع) شنیدم که فرمود: فاطمه را محدثه نامیده‏اند زیرا فرشتگان پیوسته بر او از آسمان فرود می‏آمدند و چنانکه مریم دختر عمران را ندا می‏کردند او را همسخن خویش قرار می‏دادند و به وی می‏گفتند: ای فاطمه، ان الله اصطفیک و طهرک و اصطفیک علی نساء العالمین یا مریم اقنتی لربک و اسجدی و ارکعی مع الراکعین. (40)
یعنی ای فاطمه، خدای تعالی تو را برگزیده و پاکت گرداند و بر همه زنان عالم برتری بخشید. ای فاطمه، پروردگارت را فرمانبردار باش و سجده کن و با رکوع کنندگان رکوع نما.
اما اینکه فرشتگان جز این در باره چه با حضرتش سخن می‏گفتند احادیث چنین است: آنان از حوادث آینده و پادشاهانی که در زمین حکومت‏خواهند کرد و بسیاری از احکام الهی، برای آن بانو سخن می‏گفتند و به تقاضای حضرت، امیرالمؤمنین علی(ع) آن مطالب را می‏نگاشت تا آن که کتابی بزرگ گردید و به مصحف فاطمه(س) خوانده شد. (41)
والاترین حدیث در مقام طهارت حضرت زهرا(س) حدیث‏شریف کساء است که شیعه و سنی با ده ها سند صحت آن را تاییدکرده‏اند.
امام صادق(ع) به ابوبصیر فرمود: مصحف فاطمه(س) نزد ماست و مردم نمی‏دانند که این مصحف چیست آن مصحف از نظر حجم سه برابر این قرآن است‏حال آنکه یک کلمه از این قرآن شما در این مصحف نیست. بلکه مندرجات آن عبارت از اموری است که پروردگار بزرگ بر مادرمان زهرا(س) املا و وحی فرمود. (42)
مرضیه (43)
آن که خداوند پیوسته از او و کردارش راضی است.
از آنجا که آن حضرت معصوم است و آیه تطهیر شامل اوست، آنچه می‏کند همان خواسته الهی است. اگر او از چیزی خرسند باشد نشان خرسندی خداست و در صورتی که نسبت‏به کسی یا عملی ناخرسند باشد دلیل مبغوض بودن آن چیز یا کس نزد خداست.
رسول اکرم(ص) درباره او فرمود: «آن که فاطمه را بیازارد مرا آزرده ساخته و کسی که مرا آزار رساند خداوند را ناخرسند و آزرده ساخته است. و این همان فرموده الهی است که: ان الذین یوذون الله و رسوله (44) (کسانی که خدا و پیامبرش را بیازارند پروردگار در دنیا و آخرت آنها را لعنت می‏کند و از رحمت‏ خود دور می‏سازد ...)» (45)
نیز فرمود: ای فاطمه، خداوند همانا
به غضب تو غضب می‏کند و به رضایتت‏ خشنود می‏شود. (46)
مریم کبری (47)
(مریم بزرگ)
مقام وی در نزد مسلمانان والاتر از مقامی است که حضرت مریم(س) در نزد مسیحیان دارد. در این باره ده ها روایت وجود دارد، از جمله آنکه رسول خدا(ص) فرمود: مریم ارجمندترین بانوی زمان خویش بود و فاطمه ارجمندترین بانوی همه زمانهاست. (48)
منصوره
(یاری شده از سوی پروردگار)
در تفسیر فرات کوفی، روایتی از حضرت رسول خدا(ص) چنین نقل شده است که روزی در جمع یاران خود فرمود: می‏دانید فاطمه چگونه آفریده شده است؟ آنان گفتند خدا و رسولش به این امر داناترند.
فرمود: فاطمه از بشر نیست. از حوریانی است‏شبیه بشر و از عرق و پر جبرئیل آفریده شده است.
گفتند: ای رسول خدا، درک این سخنان برای ما دشوار است. نخست فرمودید: او حوریه‏ای است‏بشر مانند و آنگاه فرمودید از عرق و پر جبرئیل!
مریم ارجمندترین بانوی زمان خویش بود و فاطمه ارجمندترین بانوی همه زمانهاست.
پیامبر(ص) فرمود: حال توضیح خواهم داد. زمانی پروردگارم سیبی از بهشت‏به وسیله جبرئیل علیه السلام برایم هدیه فرستاد. هنگامی که جبرئیل آن را می ‏آورد به سینه ‏اش چسبانده بود و سیب همچون بدن جبرئیل عرق کرده بود. آن دو عرق به هم در آمیخت و ضمن حدیث طولانی آمده که جبرئیل برای پیامبر سیبی آورد و گفت: ای محمد، آن را بخور. گفت: ای دوست من جبرئیل، هدیه خدایم را بخورم؟ گفت: آری. چون به خوردن آن امر شد آن را خورد ولی با تعجب دید نوری از آن برخاست که وی را بسیار شگفت زده کرد. جبرئیل گفت: ای رسول خدا، آن را فاطمه وجودی از نور است و انوار او تا ابد آفاق زندگی بشریت را روشن می‏سازد.
سلام خدا و فرشتگان و همه پاکان بر او، روز ولادت و روز شهادتش و تا قیام قیامت.
بخور که آن نور وجود «منصوره‏» است که در زمین فاطمه نامیده می‏شود. گفتم ای جبرئیل، منصوره کیست؟ گفت‏ بانویی از صلب تو بیرون آید و اسمش در آسمان منصوره و در زمین فاطمه باشد! (49)
نوریه (50)
فاطمه وجودی از نور است و انوار او تا ابد آفاق زندگی بشریت را روشن می‏سازد.
سلام خدا و فرشتگان و همه پاکان بر او، روز ولادت و روز شهادتش و تا قیام قیامت.
_________________________________
1- سوره مریم، آیه 5 تا7.
2- امالی صدوق، ص‏474، ح‏18; علل الشرایع، ج‏1، ص‏178، ح‏3; خصال، ص‏414، ح‏3; دلائل الامامه، ص‏10; بحارالانوار، ج‏43، ص‏10، ح‏1.
3- بحارالانوار، ج‏43، ص‏16.
4- ر. ک: تاریخ بغداد، خطیب بغدادی، ج‏1، ص‏316; مناقب خوارزمی، ص‏229.
5- المناقب، ج‏3، ص‏132; بحارالانوار، ج‏43، ص‏16; اسدالغابة، ج‏5، ص‏520.
6- العوالم، ج‏6، ص‏37.
7- کشف الغمة، ج‏2، ص‏88; الاصابة، ج‏4، ص‏365.
8- زندگانی حضرت فاطمه زهرا ... ، سید هاشم رسولی محلاتی، ص‏14 و15.
9- بحارالانوار، ج‏43، ص‏16; المناقب، ج‏3، ص‏132.
10- المناقب، ج‏3، ص‏132; بحارالانوار، ج‏43، ص‏16.
11- نیز ر. ک ... معانی الاخبار، ص‏54; علل الشرایع، ص‏181; ینابیع المودة، قندوزی، ص‏260.
12- المناقب، ج‏3، ص‏110; بحارالانوار، ج‏43، ص‏16.
13و14 - بحارالانوار، ج‏43، ص‏16.
15- المناقب، ج‏3، ص‏133; العوالم، ج‏6، ص‏24.
16- تفسیر فرات کوفی، ص‏119; بحارالانوار، ج‏43، ص‏18.
17- بحارالانوار، ج‏43، ص‏16.
18- سوره مریم، آیه‏19.
19- سوره کهف، آیه 75.
20- سوره شمس، آیه 10.
21- بحارالانوار، ج‏43، ص‏16.
22- امالی، ص‏245، حدیث 12; بحارالانوار، ج‏43، ص‏22.
23- عوالم العلوم، ج‏6، ص‏46.
24- همان، ص‏45.
25- ر. ک: لسان العرب و تاج العروس.
26- سوره نساء، آیه 68.
27- مستدرک حاکم، ج‏3، ص‏150; حلیة الاولیاء، ابونعیم، ج‏2، ص‏41.
28- مراجعه شود به کتابهای ذیل: تاریخ خطیب بغدادی، ج‏10; تفسیر کشاف زمخشری، ج‏1، ص‏193; اسدالغابة، ابن اثیر، ج‏2، ص‏12; تذکرة الائمة، سبط ابن جوزی، ص‏244; درالمنثور، ابوبکر سیوطی، ج‏5، ص‏198; خصائص الکبری، ج‏2، ص‏264.
29- وسائل الشیعه، ج‏1، ص.
30- درباره اسناد حدیث‏شریف کساء، کتاب جداگانه موجود است.
31- ر. ک ... فاطمه زهرا از ولادت تا شهادت (ترجمه)، ص‏123.
32- بحارالانوار، ج‏43، ص‏13.
33- همان.
34- همان، ص‏14.
35- همان، ص‏15.
36- بحارالانوار، ج‏43، ص‏18 و19.
37- همان، ص‏10.
38- وسائل الشیعه، ج‏14، ص.
39- ر. ک: فاطمه زهرا از ولادت تا شهادت (ترجمه)، ص‏75 - 85.
40- سوره آل عمران، آیه 42 و43.
41- ر. ک: بحارالانوار، ج‏43.
42- بحارالانوار، ج‏43. نیز: فاطمه زهرا از ولادت تا شهادت (ترجمه)، ص‏111.
43- بحارالانوار، ج‏43، ص‏16.
44- سوره احزاب، آیه‏57.
45- العوالم، ج‏6، ص‏52.
46- همان، ص‏55; کشف الغمة، ج‏1، ص‏458; بحارالانوار، ج‏43، ص‏53.
47- بحارالانوار، ج‏43، ص‏16.
48- ر. ک: العوالم، ج‏6، ص‏44 - 51.
49- عوالم، ج‏6، ص‏35 و36.
50- المناقب، ج‏3، ص‏133.

نوشتن دیدگاه

تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

@sibtayn_fa

 

کوتاه و شنیدنی

حرم حضرت معصومه (س)،مانند حرم حضرت زهرا(س)

حجت الاسلام فرحزاد

 

مدت زمان فايل : 3 دقيقه و 47 ثانيه

زیارت پنج پیامبر و ائمه اطهار(علیهم السلام) در قم

مرا به قم ببرید!!!

حجت الاسلام یگانه


مدت زمان فايل : 2 دقيقه و52 ثانيه
حمله به کاروان حضرت معصومه (سلام الله علیها) و ورودشان به

یک حرم است که اگر ضریح را برداری اتاقکی وجود دارد

حجت الاسلام مؤمنی

مدت زمان فايل :1 دقيقه و 22 ثانيه

احترام اهل قم به ناموس پیامبر(صلی الله علیه و آله)

برتری حضرت معصومه(س) نسبت به دیگر دختران امام کاظم (ع)

حجت الاسلام رفیعی

مدت زمان فايل : 2 دقيقه و43 ثانيه

چهار امام امر به زیارت ایشان کردند

حضرت معصومه (سلام الله علیها) الگویی مناسب برای دختران امروز

حجت الاسلام ماندگاری


مدت زمان فايل : 2 دقيقه و 19 ثانيه
حضرت معصومه(سلام الله علیها) وظیفه فرزندی و خواهری را

مقام عصمت حضرت فاطمه معصومه(سلام الله علیها) چیست؟

آیت الله حسینی صدر

مدت زمان فايل : 4 دقيقه و 17 ثانيه

حضرت معصومه(س) دارای عصمت ثبوتی هستند

زیارت حضرت معصومه (سلام الله علیها)اکسیر أعظم است

آیت الله وحید خراسانی


مدت زمان فايل : 1 دقيقه و 28 ثانيه
حضرت معصومه (سلام الله علیها) مس روح را کیمیای طلا

یا فاطمةُ إِشفعي لي فِي الجنّة

حجت الاسلام میرباقری


مدت زمان فايل : 1 دقيقه و 11 ثانيه
فرمایش امامان معصوم (علیهم السلام) در باره شفاعت بی بی

مقام و عظمت زیارت حضرت معصومه (سلام الله علیها) چیست؟

حجت الاسلام میرباقری
 
مدت زمان فايل : 3 دقيقه و 30 ثانيه
فرمایش امامان معصوم (ع) در باره زیارت بی بی معصومه

ولایت پذیری حضرت معصومه سلام الله علیها

حجت الاسلام رفیعی


 
مدت زمان فايل : 2 دقيقه و 10 ثانيه
به مناسبت اول ذی القعده سالروز ولادت بانوی کرامت

زیارتی که عارف بحق آن بانو باشیم

حجت الاسلام یگانه

 

مدت زمان فايل : 3 دقيقه و 17 ثانيه

پاداش زیارت حضرت معصومه (سلام الله علیها)

امام معصومی که آرزوی دیدن حضرت معصومه (سلام الله علیها) را داشتند

حجت الاسلام بندانی

مدت زمان فايل : 2 دقيقه و 14 ثانیه

حجم فایل : 1.62 مگابایت

Previous Next

روزشمارتاریخ اسلام

١ ربيع الاول

١ ـ جریان لیله المبیت٢ ـ رحلت «زینب بنت خزیمه» همسر پیامبراكرم(صلی الله علیه و آله وسلم)...


ادامه ...

٣ ربيع الاول

به آتش كشیدن خانه خدا توسط سپاهیان شامدر سوم ربیع الاول سال 64 هـ .ق. سپاهیان شام...


ادامه ...

٤ ربيع الاول

خارج شدن پیامبراسلام ‌(صلی الله علیه و آله وسلم) از غار ثور پس از سه شبانه روز پیامبرگرامی...


ادامه ...

٥ ربيع الاول

١ـ هجوم به خانه حضرت فاطمه زهرا (سلام الله علیها)٢ـ‌ وفات حضرت سكینه بنت الحسین (علیهما السلام)1ـ...


ادامه ...

٨ ربيع الاول

شهادت امام حسن عسكری علیه السلام بر اساس روایات مشهور، امام حسن عسكری‌(علیه السلام) پس از 28 سال...


ادامه ...

٩ ربيع الاول

١ـ آغاز امامت حضرت ولی عصر عجل الله تعالی فرجه الشریف٢ ـ قتل عمر بن خطاب٣ ـ...


ادامه ...

١٠ ربيع الاول

١ـ ازدواج پیامبراكرم‌(صلی الله علیه و آله و سلم) با حضرت خدیجه(سلام الله علیها)٢ـ وفات حضرت عبدالمطلب...


ادامه ...

١٢ ربيع الاول

١ـ ورود پیامبرگرامی اسلام‌(صلی الله علیه و آله وسلم) به دهكد‎ه‌ قبا در نزدیكی مدینه٢ـ مرگ معتصم...


ادامه ...

١٣ ربيع الاول

آغاز دوران حكومت عباسیان از اوایل سال 130 هـ .ق عباسیان برای به دست آوردن قدرت، دست به...


ادامه ...

١٤ ربيع الاول

١- هلاكت یزید بن معاویه٢ـ مرگ موسی خلیفه عباسی1ـ هلاكت یزید بن معاویهیزید بن معاویه در چهاردهم...


ادامه ...

١٥ ربيع الاول

بنای مسجد «قبا» در نزدیكی مدینه به دستور پیامبراكرم (صلی الله علیه و آله و سلم) در جریان...


ادامه ...

١٦ ربيع الاول

ورود اهل بیت امام حسین (علیه السلام) به شام در كتاب كامل بهایی نقل شده است كه اسرای...


ادامه ...

١٧ ربيع الاول

١ـ میلاد مسعود خاتم الانبیاء حضرت محمد بن عبد الله ‌(صلی الله علیه و آله و سلم)٢ـ...


ادامه ...

١٨ ربيع الاول

آغاز بنای مسجد النبی به دست پیامبرگرامی اسلام ‌(صلی الله علیه و آله و سلم) در هیجدهم ربیع...


ادامه ...

٢٢ ربيع الاول

وقوع غزوه بنی نضیر پس از جنگ احد و شكست سپاه اسلام در برابر مشركان قریش، فرصتی برای...


ادامه ...

٢٣ ربيع الاول

ورود حضرت فاطمه معصومه(سلام الله علیها) به قم یك سال پس از تبعید امام رضا(علیه السلام) از مدینـه...


ادامه ...

٢٥ ربيع الاول

وقوع غزوه دُومةُ الجَندل در روز بیست و پنجم ربیع الاول سال پنجم هـ .ق غزوه دُومةُ الجَندل...


ادامه ...

٢٦ ربيع الاول

صلح حضرت امام حسن مجتبی(علیه السلام) با معاویه در بیست و ششم ربیع الاول سال 41 هـ .ق...


ادامه ...
01234567891011121314151617

مطالب ارسالی به واتس اپ

انتشارات مؤسسه جهانی سبطين عليهما السلام
  1. كتابخانه
  2. كليپ های تصويری
  3. آرشيو صوتی
  4. کلیپ های قرآنی

قرآن كريم