A A A

امام رضا (علیه السلام) خطاب به مأمون پس از آنکه قلب را پادشاه بدن معرفی می کنند، می فرمایند : ... و با وجود این اعوان و انصار که پادشاه دارد از برای پادشاه ثواب و عقاب است، پس عذاب او اشد و سخت تر است از عذاب پادشاهان ظاهره و قاهره در دنیا، و ثواب او افضل است از ثواب آنها، «اما عذاب او» پس حزن و اندوه و غصه است و اما ثواب او پس فرح و سرور اوست، و اصل و منشأ حزن و اندوه در طحال سپرز است، و اصل و مبدأ فرح و سرور در کلیه و در پیه است که در اطراف شکمبه و روده ها جمع می شود، و از آن دو گرده ها دو رگ است که از گرده برخاسته اند و بروی و صورت شخص رسیده اند و از این جهت است که فرح و سرور و اندوه و حزن در روی شخص ظاهر می شود، و علامت آنها در صورت او آشکار می گردد، و این رگها که در بدن انسان است راه و طریق عمله های پادشاه است بسوی او و همچنین راه پادشاه است بسوی عمله های او و فهمیدن صدق این آن است که وقتی که دوا را می خوری پس آن رگها آن را می رسانند به سوی موضع و محل دردها، و با کمک آن رگها آن دواها بحمل دردها می رسند. (1)
نحوه تعامل انسان و رفتارش با بدن می تواند عامل مهمی در ابتلا به ناراحتی ها و بیماریها باشد. امام رضا علیه السلام در بیانی دیگر نحوه حمام کردن را در سلامت بدن دخیل دانسته اند. سلیمان جعفرى می گوید حضرت رضا علیه السلام فرمود: حمام یک روز در میان گوشت بدن را زیاد می کند، و هر روز حمام رفتن پیه‏ کلیه ها را آب می سازد. (2)
همان طور که اشاره کردیم امام رضا (علیه السلام) « ثرب » را به همراه کلیه منشأ سرور و شادمانی دانستند. ثرب گوشت نازک و پوست هائی است که روی معده و روده ها و عروق و شرائین را می پوشاند. ابتدایش دهان معده و انتهایش معاء (روده) پنجم است که قولون نامیده می شود و علت اینکه فرح و خوشی از اینجا پیدا می شود آن است که بواسطه کثرت عروق و شرائین، خون و رطوبت بدن بسوی کلیه جذب می شود و سبب صفا و روشنی خون می گردد، خون را رقیق و لطیف ساخته روح را شاد و منبسط می سازد و در میان میوه ها لیمو ترش و شیرین کمبود این وظیفه را به بهترین وجه تأمین می کند. خوردن لیمو ترش عمل طحال را تقویت می کند در نتیجه، مواد بیگانه که در خون رسوب کرده و موجب غلظت آن شده را از بین می برد.
کارشناسان برای بکار انداختن کلیه داروهای زیادی بدست آورده اند ولی علم غذا شناسی امروز بهترین معالجه را بوسیله ی خوردن اقسام میوه ها بویژه انگور شناخته است. (3)
نگه داشتن ادرار لطمات جبران ناپذیری به کلیه ها ، مثانه و پروستان می زند. دانش امروزی ثابت کرده است که اغلب مشکلاتی همچون سوزش های مجرائی، بی اختیاری ادرار – ادرارهای پشت سر هم - اختلاط با خون و زیادی آن و اختلالات مثانه، ورم پرستات و غیره بر اثر حبس بول است؛ چرا که ادرار خاصیت اسیدی دارد و چنان چه دفع نشود ایجاد زخم و ناسوریها و بیماریهای بسیار می کند.امام رضا علیه السلام در این زمینه می فرماید: هر کس می خواهد مثانه اش به عارضه ای گرفتار نشود، پیشاب (ادرار)خود را نگه ندارد حتی اگر بر پشت مرکب خویش نشسته باشد .(4)
همچنین امام رضا علیه ‏السلام می فرمایند: اِذا جُعْتَ فَکُل وَاِذا عَطِشْتَ فَاشْرَبْ وَ اِذا هاجَ بِکَ البَولُ فَبُلْ، وَ ...، چون گرسنه شدى بخور، چون تشنه شدى بنوش، چون ادرار بر تو فشار آورد، ادرار کن، ... ، که اینها مایه تن درستى است.(5)
امام رضا (علیه السلام) در بیانی دیگر عادت داشتن به خوردن قلوه و سیرابی گوسفند را مایه دگرگونی در مثانه دانسته اند .
در این حدیث اشاره امام رضا (علیه السلام) به عارضه ای است که امروز در اورولوژی با عنوان رفلاکس مثانه به حالب (میزنای) از آن نام برده می شود. به نظر می رسد منظور امام رضا (علیه السلام) از مثانه در این حدیث کل سیستم مجاری ادرار باشد که فرموده اند: و اکل کلیة الغنم و اجواف الغنم یغیر المثانة. «خوردن کلیه‏ (قلوه) گوسفند و تودلی هاى آن مثانه را تغییر می دهد».تغییر مثانه عبارت از اختلال مجارى ادرار است‏. (6)
واژه " قولنج " حتما تا بحال بگوشتان خورده است . بوعلی سینا و محمد بن ‌زکریای رازی هر کدام کتابی مستقل و مفصل در مورد " قولنج " نوشته اند. قولنج انواع مختلفی داشته مانند: قولنج کلیوی و کبدی و روده ای و ... . امام رضا (علیه السلام) در حدیثی دیگر می فرماید: داخل شدن به حمام با شکم پر باعث قولنج می شود.
و در حدیث دیگری امام رضا علیه السلام حجامت را برای کلیه ها نافع دانسته می فرماید: و ینفع من الاوجاع المزمنة فی الکلی و المثانة و الارحام الی.. ، حجامت از ساقین در مورد دردهای مزمن که در کلیه و مثانه و ... پیدا می شود سودمند است.(7)

پانوشتها:

1. رساله الذهبیه ص 19
2. اخبار و آثار حضرت امام رضا علیه السلام، ص 736
3. طب الرضا- طب و بهداشت از امام رضا علیه السلام صفحه 91
4. طب الامام الرضا (ع) ، ص 35
5. فقه الرضا، ص 340
6. مجلسى، محمد باقر، بحار الأنوار، ج 59، ص 321، دار إحیاء التراث العربی، بیروت، چاپ دوم، 1403ق.
7. طب الرضا- طب و بهداشت از امام رضا علیه السلام صفحه 222

منبع : قدس آنلاین

نوشتن دیدگاه

تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

  1. كتابخانه
  2. كليپ های تصويری
  3. آرشيو صوتی
  4. کلیپ های قرآنی

قرآن كريم